DPE (Dynamic Pricing Elasticity)
Qiymətlərin real vaxt rejimində dəyişməsinə qarşı müştəri tələbinin necə reaksiya verdiyini ölçən iqtisadi və marketinq göstəricisidir.
DPE = Tələbin Faiz Dəyişməsi / Qiymətin Faiz DəyişməsiƏtraflı İzah
Dynamic Pricing Elasticity (DPE) e-ticarət, otelçilik, aviasiya və taksi xidmətləri (məsələn, Uber) kimi qiymətlərin tələb-təklif əsasında anlıq dəyişdiyi sahələrdə tətbiq olunur. DPE, qiymət artımı və ya azalımının satış həcminə necə təsir etdiyini riyazi olaraq göstərir.
Əgər DPE mütləq dəyər olaraq 1-dən böyükdürsə, tələb elastikdir. Bu o deməkdir ki, qiymətin kiçik bir artımı satışların kəskin düşməsinə səbəb olacaq. Əgər 1-dən kiçikdirsə, tələb qeyri-elastikdir və qiymət artırılsa belə, müştərilər məhsulu almağa davam edəcəklər.
DPE-nin real vaxt rejimində hesablanması süni intellekt alqoritmlərinə gəliri (revenue) maksimuma çatdıracaq ən optimal qiymət nöqtəsini (sweet spot) təyin etməyə imkan verir.
Bir onlayn otel bron etmə platforması otaq qiymətini 100 AZN-dən 120 AZN-ə qaldırır (Qiymətin Faiz Dəyişməsi = +20%). Nəticədə bron sayı həftəlik 50-dən 35-ə düşür (Tələbin Faiz Dəyişməsi = -30%). Hesablama: DPE = -30% / 20% = -1.5. DPE-nin mütləq dəyəri 1.5-dir (1-dən böyükdür), yəni tələb elastikdir. Qiymət artımı ümumi gəliri azaltdığı üçün platforma qiyməti yenidən tənzimləməlidir.